Olieverbruik visserij moet snel omlaag voor milieu en rentabiliteit
In dit artikel:
Wageningen Social & Economic Research concludeert in opdracht van het ministerie van LNV dat de Nederlandse visserij het meeste CO2 uitstoot bij de boomkorvisserij op tong; de laagste emissies komen uit de pelagische visserij (haring, blauwe wijting, makreel). Het ministerie ziet op dit moment geen directe aanleiding om het beleid voor brandstofreductie aan te scherpen. De visserijsector daarentegen dringt aan op heropening van het debat over de pulsvisserij, die in juli 2021 door de EU werd verboden maar destijds een substantiële brandstofbesparing liet zien.
De studie wijst uit dat ongeveer 91% van de klimaateffecten van de visserij samenhangt met brandstofverbruik van scheepsmotoren; bij boomkorkotters is brandstof momenteel ongeveer 37% van de totale kosten. Innovaties en subsidieprogramma’s moeten het verbruik terugdringen. Onder de regeling “Minder energieverbruik in de visserij” (ENERGIEVIS) kunnen vissers tot 50% van subsidiabele investeringen vergoed krijgen (maximaal €1.250.000 per eigenaar). Vanwege grote belangstelling is het budget verhoogd van €20 naar €28 miljoen; 85 aanvragen zijn binnengekomen. De regeling loopt tot 2027, waarna de doelmatigheid wordt geëvalueerd.
Praktische voorbeelden laten winst zien: de boomkorkotter OD-6 Zelden Rust is omgebouwd naar dieselelektrische aandrijving (E-Power Fishing) en realiseerde een rendementsverbetering van circa 35%. Ook technieken als de SumWing — voorganger van de puls — hebben soms 10–20% lager brandstofverbruik opgeleverd, al worden ze niet breed ingezet voor alle platvissoorten.
De sector verkeert tegelijk in een acute crisis door sterk hogere brandstofprijzen, versterkt door geopolitieke spanningen in het Midden-Oosten; een flink deel van de Nederlandse vloot ligt daarom tijdelijk aan wal. De Nederlandse Vissersbond vraagt zowel noodsteun als een structurele aanpak: heropening van de discussie over pulsvisserij, versnelling van zuinige vistechnieken en vlootvernieuwing, stimulering van alternatieve brandstoffen en versoepeling van regelgeving zodat innovaties sneller inzetbaar zijn. Terugkeer van pulstechnieken zou, volgens de sector, flink kunnen bijdragen aan brandstofreductie en minder milieudruk — een afweging die Europees opnieuw moet worden bekeken, mede tegen de achtergrond van eerdere zorgen over effecten op de zeebodem en biodiversiteit.